Corona, crisis, verandering, besmettingen en doden, constante aangepaste grafieken en goede raad… Een globale crisis, zoals corona, heeft een serieuze invloed op de mensen, op de culturen en op organisatieculturen. Zoals iedereen neem ik informatie op, verwerk ik deze en maak mijn eigen beeld en bedenkingen… Als antropologe is observeren en het conceptualiseren hiervan een aangeleerd automatisme, toch kan ik het niet laten om af te sluiten met een stukje persoonlijke droom.

Op de individuele mens

Er is een onzekerheid op verschillende niveaus die al dan niet wordt aangesterkte door de tribes, de omgeving waarin het individu zit.

  • Hoe gaat he met mijn dierbaren? Hoe manage ik deze nieuwe situatie?
  • wie kan ik vertrouwen?
  • Hoe ga ik een financieel inkomen creëren?

Angst slaat om de oren van de individuele mens zeker in een eerste fase. Angst is een slechte raadgever. Acties uit angst kunnen tijdelijk een oplossing bieden maar zijn niet duurzaam.
Hoe iemand op zo’n onzekere situatie reageert is zeer persoonsgebonden. We nemen afscheid, rouwen om een stuk werkelijkheid dat er niet meer is. Iedereen gaat dan wel op haar/ zijn tempo door de verschillende rouwfases: [1]van ontkenning over woede en vechten of onderhandelen, verdriet en depressie tot ten slotte aanvaarding.

De omgeving en cultuur van het individu beïnvloed de persoon. Het kan zijn dat de omgeving de gevoelens van het individu bevestigt, wat kan leiden tot het blijven vast zitten in een bepaalde fase.

De invloed op de cultuur

Mensen zijn nog steeds op zoek naar een stam, waar ze zich veilig kunnen voelen. Waar alledaagse dingen zoals eten, seksverhalen en betekenis een verschil maken. We zijn en blijven groepsdieren die coalities willen vormen.

Door de digitale communicatie waar we nu aan gebonden zijn en de artificiële intelligentie die gebruikt worden om voor “jou de interessante artikels” te sturen zijn zeer nadelig voor het beeld van de werkelijkheid die “jij” krijgt. Het beperkt jouw wereldbeeld. Het is daarom zeer belangrijk om als individu ook op zoek te gaan naar tegenberichten en ons perspectief zo breed mogelijk te houden. Enkel een waaier van verscheidenen gezichtspunten geeft ons een breder inzicht in de (subjectieve) realiteit.

Virtuele stammen in een digitaal tijdperk

Er worden virtuele stammen gecreëerd, in crisis gebeurd dit vaak onderworpen door angst of onzekerheid. Mensen zijn lid van meerdere ( virtuele) stammen.  Dit wordt voor individuen steeds ingewikkelder. Die stammen hebben verschillende verhalen en mythen. Tegenwoordig moeten we ons vaak aanpassen om tegengestelde waarheden met elkaar te verzoenen. Deze moderne stammen, die moderne open systemen, staan ​​in contrast met de gesloten traditionele stammen.

  • Hoe gaan die traditionele stammen hierop reageren?
  • Overleven ze deze veranderingen of niet? 
  • Wat gaan we behouden uit de traditionele stammen, wat helpt ons verder?

Zoals altijd is het oude niet totaal slecht maar bevatten zij stenen waarop verder gebouwd kan worden. Al zal er soms een nieuwe fundatie moeten worden gelegd en nieuwe materialen worden gebruikt in de opbouw.

Nieuwe cultuur, nieuwe maatschappij en nieuwe leiders…

Cultuur is dynamisch en verandert tijdens crisissituaties gaat ze soms brusk veranderen om te overleven. Een verandering om te overleven kan gedreven zijn uit pure angst of uit idealisme om het beter te maken, om te gaan naar iets nieuws. Verandering uit angst werkt ook niet bij culturen… cultuur is immers een product dat bestaat uit de interacties van mensen[1]. Na zes maanden zal men zien dat de opgelegde verandering niet het gewenste resultaat heeft en zal men naar een hoger niveau van angst moeten gaan. Een voorbeeld van een sekte is hier goed, alhoewel we er rondom ons verscheidene producten van zien.

Duurzame veranderingen ontstaan in tussenmomenten. Tijd en betrokkenheid van de stamleden is hier bij van cruciaal belang. Misschien gaan we de tijd moeten nemen om te palaveren onder een boom, om te luisteren naar alle leden of ze nu jong of oud zijn man of vrouw welke achtergrond en opleiding ze hebben genoten.

Feminisering van de maatschappij en nieuw leiderschap

Hiervoor zijn er leiders nodig. Maar vormt cultuur de leiders of maken de leiders de cultuur? Wat zijn de skills die deze nieuwe leiders nodig hebben? Want draai of keer het hoe je wilt leiders zijn er nodig. Hoe gaan we de term “leider” invullen? Het zal in ieder geval een persoon zijn die verantwoordelijk leiderschap draagt, mensen inspireert. Welke skills zal die persoon nodig hebben?

Door de globale crisis heb ik de indruk dat we sneller evolueren naar een meer feminiene maatschappij. In een feminiene maatschappij, als product van een feminiene cultuur, werken mensen om te leven. Het doel is om middelen te vergaren. Het welzijn van de groep, harmonie in relaties ( zowel privé als zakelijk) zijn belangrijk. Ook de jobs in de zorgsector en onderwijs krijgen meer aanzien, in deze sectoren wordt een stuk ego opzij gezet. Dit zijn juist bezorgdheden die we vandaag de dag tijdens de crisis allemaal hebben. Leiders in een feminiene cultuur streven meer naar harmonie en werken  meer intuïtief. Gaan we in een versneld tempo naar een feminiene heden en toekomst? De steun vanuit de bevolking naar zowel zorgverleners als leraren en docenten is enorm gestegen… een aftrap van een omwenteling?

Organisatie cultuur

Als bedrijfsleider of freelancer zijn het ook moeilijke dagen…

  • Hoe je je bedrijf overeind als je het inkomen ziet dalen en de kosten het zelfde blijven of stijgen? Hoe gaat het er uit zien binnen enkele maanden?
  • Is dit het moment dat mijn sector totaal disruptief wordt? Neem ik de tijd om over duurzame veranderingen te denken of speel ik paniekvoetbal?
  • Hoe organiseer ik mij? Kunnen mijn medewerkers remote werken of niet? Hoe creëer ik  voldoende betrokkenheid? Kan iedereen overweg met de nodige digitale tools?
  • Hoe bescherm ik mijn mensen die wel op verplaatsing komen werken of waarvan hun job op verplaatsing is?
  • Kan ik in deze periode dezelfde inzet en motivatie van hen vragen? We zijn toch allemaal mensen?

Dit zijn wellicht de eerste en praktische vragen die door het hoofd spelen. Rondom mij zie ik van alles gebeuren. Ondernemers met vechtlust die er voor gaan en hun weinige vrije tijd spenderen in brainstorm groepen en anderen die in depressie gaan of verkrampen…

Fight or flight? Is dit duurzaam?

Ondernemers zijn ook mensen: fight or flight… Ondernemers ’t ja die zijn ondernemend en gaan snel over tot actie. Maar zijn die acties wel het juiste als we op lang termijn kijken?

Ondernemers die hun prijzen laten dalen om toch wat inkomsten te hebben of zij die zelfs gratis weggeven…. Op lang termijn is dit niet echt goed voor je business model. Beter zou je de tijdnemen om na te denken over nieuwe business modellen. Neen en dit is niet ineens je workshops online gooien…. Online trainen is verschillend van offline en daar hou je best rekening mee.  Goed voorbereiden is een must als je op lang termijn impact wilt blijven genereren.

We hebben mooie beslissingen gezien die op kort termijn misschien wel kosten vragen maar de op lang termijn een positief effect kunnen hebben op de corporate branding. Het gratis of openstellen van bepaalde digitale tools zodat andere bedrijven verder kunnen werken of mensen contacten kunnen hebben met hun familie en vrienden. Jeneverfabrieken die ontsmettingsalcohol maken of lingeriefabrikanten die omschakelen naar het maken van mondmaskers. Deze transformaties hadden plaats binnen een kort tijdsspan!

Besef dat mensen kritische zijn en zie dat je bedoeling duurzaam is, ballonnen worden sowieso doorprikt.

  • Doe je het zuiver voor de corporate branding?
  • Welke waarde zit achter deze beslissing?
  • Nog interessanter is het hoe behoudt je deze waarde ook achteraf als significant voor je purpose en organisatie cultuur?

Cultuurverandering van je organisatie of bedrijf

Gedurende de crisis

Door de veranderingen die individuen en de maatschappij doormaakt zal ook jouw bedrijf een cultuurverandering ondergaan. Hoe pak je dit aan? Denk na over de elementen van je organisatie cultuur die goed zijn en die je  wil en kan behouden. Hoe ga je deze elementen bestendigen?

Misschien is je huidige cultuur totaal niet meer leefbaar? Stel je de vraag welke onderdelen van je cultuur ziek zijn/ welke gedragingen en processen kan je beter uitbannen? Welke gedragingen processen en rituelen zijn goed? Focus op deze en probeer deze te bestendigen.  

De laatste optie is dat je door de veranderende omgeving, je jouw gedrag en processen en verhalen moet aanpassen.  Probeer dan nieuwe kansen te zien bouw iets nieuws, iets  constructief met impact. Sta terug stil bij de purpose, jouw eigen purpose en deze van het bedrijf.  Dit is een uitgelezen kans. Maak nieuwe verhalen voor de toekomst.

Post crisis

En dan komt er een tijd dat alles weer een beetje “meer dagelijks leven” wordt – ook al krijgt ” dagelijks leven” wellicht een nieuwe invulling. De grootste onzekerheden zijn weg, de omgeving wordt iets rustiger er is mogelijkheid om beter te plannen op lag termijn. Wat doe je nadat de grootste crisis weggeëbd is?

Welke elementen van je corporate cultuur wil je bestendigen? Hoe zat het met die oude cultuur en is het misschien goed om terug naar de oude purpose te gaan… en moet je jezelf opnieuw onderzoeken en de focus herpakken?

Misschien is de cultuur totaal verziekt geworden kunnen we deze dan nog genezen? Welke onderdelen van het geheel zijn ziek en hoe kunnen we deze genezen?

Start je met iets nieuws? Welke lessen heb je als ondernemer en mens geleerd en wil je mee nemen in je nieuw verhaal? Wat je jouw persoonlijke purpose en deze van het bedrijf? Bouw een nieuw bedrijf leer uit de vorige lessen: wat ging goed en wat liep er mis en waarom liep het goed of fout? Bekijk grondig de nieuwe context?

Zijn er nieuwe opportuniteiten die goesting hebben om te dansen met jouw purpose? Welke dans wil jij starten en wie worden je danspartners?

Mijn danspartners

De wereld heeft nu een kans om te groeien naar een werkelijk ecosysteem, in de plaats van een egosysteem. Hopelijk staan de goede orchestrators recht en nemen zij hun verantwoordelijkheid op. Dit wordt een netwerk of ecosysteem van collaborerende actoren, die samen impact creëren met een focus op samen leven, creëren en spelen…. Dat is mijn droom waar ik nu stappen voor onderneem.

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.